عایق کاری در تاسیسات مکانیکی ساختمان

با توجه با افزایش گازهای گلخانه‌ای در جهان و هدررفت منابع گازی از طریق سیستم‌های لوله کشی در تاسیسات مکانیکی ساختمان ها، سازمان‌ها ناگزیر به استفاده از روش‌های عایق کاری سیستم لوله کشی خود برای جلوگیری از نشت رطوبت حرارت و صوت هستند. منظور از عايق كاري، جلوگيري از نفوذ عواملي از خارج از محیط به داخل آن و يا خروج انرژی از سمت داخل به خارج مجموعه است. بیشترین کاربرد عایق کاری در زمینه نفوذ یا خروج رطوبت استفاده می‌گردد. اما عایق کاری حرارتی و صوتی نیز امروزه پا به پای عایق‌های حرارتی، پیشرفت‌های قابل توجهی داشته‌اند. البته بعضی از مواد عایق نیز وجود دارند که می‌توانند همزمان نقش عایق‌های مختلف را ایفا کنند مانند پشم سنگ.


عایق کاری و هدف آن

هر نوع ماده‌ای که باعث جلوگیری از انتقال یک جرم یا انرژی گردد را عایق می‌نامند. عایق کاری در هر فصلی از سال کاربرد خاص خود را دارد یعنی در زمستان عایق‌ها باید با محافظت از تاسیسات مکانیکی ساختمان، فضا را گرم نگه داشته و در فصل تابستان فضای خانه را خنک نگه دارند.

با انجام عایق کاری در تاسیسات مکانیکی ساختمان ها معمولا هزینه‌های اولیه افزایش می‌یابد اما بعد از گذشت زمان جریان انرژی بهینه شده در ساختمان برقرار می‌گردد و باعث صرفه جویی در مصرف انرژی، کاهش و جبران هزینه‌ها می‌شود.

ویژگی‌های یک عایق گرمایی مناسب و استاندارد

بهترین عایق‌های دنیا نیز مقداری انرژی را از خود عبور می‌دهند اما یک سری ویژگی‌ها وجود دارد که در عایق‌های استاندارد باید وجود داشته باشند که عبارتند از:

  • مقاومت حرارتی بالا
  • قابلیت احتراق پایین
  • درجه سمیت استاندارد
  • مقاومت در برابر فشار
  • مقاومت در برابر ضربه و چروک خوردگی
  • مقاومت در برابر اشعه ماورای بنفش
  • مقاومت در برابر عوامل بیمای زا مانند قارچ و میکروب
  • استاندارد بودن ضریب انبساط و انقباض
  • خنثی بودن از نظر شیمیایی

برای انتخاب یک عایق مناسب باید به نکات ساده دقت زیادی نماییم. برای مثال عایقی را انتخاب کنیم که همزمان بتواند هم عایق حرارتی باشد و هم در صورت امکان، عایق صوتی و رطوبتی نیز باشد. جنس عایق نیز باید به گونه‌ای باشد که با ضخامتی کم، بیشترین پوشش را داشته باشد که در نتیجه باعث کاهش هزینه ماده عایق نیز می‌گردد.

اگر کوچکترین عیب و نقصی در فرایند نصب عایق برای تاسیسات مکانیکی ساختمان صورت گیرد احتمال نشت انرژی وجود دارد و زحمات صورت گرفته به هدر می‌رود.

عایق کاری ساختمان تنها محدود به لوله‌ها و تاسیسات ساختمان نمی‌شود و می‌توان در دیوار، سقف یا کف ساختمان، هم از طرف داخل و هم از سمت خارج ساختمان، آن را اجرا نمود. در زمان‌هایی که دمای هوای داخل ساختمان کاهش یابد باعث گرمای داخلی می‌گردد و موجب ثابت ماندن دما در داخل ساختمان می‌شود.