طراحی سیستم فاضلاب در تاسیسات ساختمان

با افزایش جمعیت و آغاز زندگی شهر نشینی و گردهمایی انسان‌ها برای تشکیل جوامع بزرگتر، مساله مدیریت و طراحی سیستم تاسیسات مکانیکی ساختمان و از جمله فاضلاب‌های انسانی و صنعتی بیش از پیش مطرح گردید. پاکسازی و دور کردن پساب از محل اسکان مردم به نحو مطلوب و روش دور کردن آن‌ها دو چالش بزرگ بود که انسان با آن‌ها روبرو گردید.


با پیشرفت تاسیسات مکانیکی، سیستم‌ها و شبکه‌های آبرسانی و گسترش آن‌ها در زندگی مردم، استراتژی برای دور سازی فاضلاب ها نیز شکل کامل‌تری به خود گرفت و امروزه روش‌هایی کاملا استاندارد و تاییده شده برای این مشکل وجود دارد.

در کشور ما از گذشته تا اکنون مساله دفع فاضلاب‌ها به دو روش کلی مدیریت شده است. روش اول همان روش سنتی حفر چاه و راندن فاضلاب‌ها به داخل آن بود و روش دوم که با رشد فناوری و صنعت تاسیسات مکانیکی ساختمان ها همراه شد، با ایجاد کانال‌های فاضلاب و انتقال آن‌ها به خارج از قسمت‌های شهری بوده است.

اصول انتقال و جمع آوری فاضلاب

با توجه به هزینه‌های هنگفت ایجاد شبکه‌های دفع و جمع آوری فاضلاب در شهرها، برای راه‌اندازی آن، اصول انتقال فاضلاب باید مورد توجه قرار گیرد. اصولی همچون جمعیت هر شهر، بودجه در نظر گرفته شده، میزان فاضلابی که تولید می‌شود، زیرساخت‌ها و تاسیسات فعلی دفع فاضلاب، تاسیسات مکانیکی ساختمان ها و آمادگی اتصال به شبکه شهری، روش‌های تصفیه و ....

ویژگی اصلی طراحی سیستم فاضلاب

برای ایجاد یک سیستم اصولی فاضلاب در سطح شبکه، ابتدا نیاز است تاسیسات مکانیکی ساختمان برای اجرا و طراحی سیستم فاضلاب آماده گردد و بعد از آن در مرحله دوم سیستم فاضلاب خانگی با کارایی بالا اجرا شود و در نهایت با تکمیل سیستم تاسیسات، ساختمان به شبکه فاضلاب شهری متصل گردد. سیستم فاضلاب باید به‌گونه‌ای باشد که با تاسیسات مکانیکی ساختمان که در حال حاضر وجود دارد، کاملا هماهنگ باشد و توانایی این را داشته باشد که تمام پسماندها و فاضلاب‌ها را کاملا از سرویس‌های بهداشتی جمع‌آوری کند.

برای طراحی سیستم فاضلاب ساختمان ویژگی‌های زیر را باید مد نظر قرار داد:

  1. کاهش امکان گرفتگی، مسدود شدن و یا نشت فاضلاب‌ها در سطح کلی
  2. طراحی باید به گونه‌ای باشد که هیچ گونه گاز آلوده و یا بوی ناخوشایندی از فاضلاب به درون ساختمان یا ساختمان مجاور وارد نشود.
  3. تجهیز ساختمان به لوله‌های هواکش و مجرای خروجی تعویض هوا به درون و بیرون ساختمان
  4. سیستم باید به‌گونه‌ای طراحی شود که امکان بازدید، پاک سازی، تعمیر و از بین بردن هرگونه خرابی و گرفتگی احتمالی در صورت نیاز در کل لوله‌ها وجود داشته باشد.
  5. یکی از مهم‌ترین موارد طراحی سیستم فاضلاب خانگی این است که در شرایط خاص و به طور ویژه شرایط بحرانی مانند نشست یا لرزش ساختمان، کارایی خود را به بهترین نحو ممکن حفظ نماید.
    باید از تجهیزات لوله‌کشی باکیفیت و توجه به تنوع محصولات در بازار و انواع لوله‌ها (پولیکا یا پی وی سی، پوش فیت، پلی اتیلن و ...) با توجه به شرایط مالی و اقتصادی استفاده شود، زیرا کوچکترین مشکل فنی در این سیستم به شدت باعث آلودگی و به‌هم ریختگی اوضاع داخلی ساختمان می‌گردد.